Nasza organizacja zwróciła się do Ministry Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z wnioskiem o interwencję w zakresie przestrzegania praw pracowników ośrodków pomocy społecznej (OPS) przekształcanych w Centra Usług Społecznych (CUS). Z naszych informacji wynika, że wbrew obowiązującym przepisom – zmusza się pracowników do przyjęcia niekorzystnej dla siebie zmiany polegającej na objęciu nowoutworzonych stanowisk w tych centrach np.: koordynatora indywidualnych planów usług społecznych (KIPUS) lub organizatora społeczności lokalnej (OSL). Wszystko tylko po to by uruchomić CUS. Pytamy też Minister o sposób wydatkowania środków przeznaczanych na utworzenie CUS-ów.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o realizowaniu usług społecznych przez centrum usług społecznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1818 ze zm.) – dalej u.c.u.s. - w przypadku przekształcenia, o którym mowa - stosuje się przepisy art. 231 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2025 r. poz. 277 ze zm.) – dalej k.p. Oznacza to, że w przypadku pracowników OPS świadczących dotychczas pracę na podstawie umowy o pracę – przekształcenie jednostki w CUS nie może być podstawą zaproponowania pracownikowi nowych warunków pracy i płacy, a w konsekwencji także uzasadnieniem wypowiedzenia przez pracodawcę stosunku pracy, gdy pracownik ten nie przyjąłby zaproponowanych warunków (art. 231 § 6 w zw. art. 231 § 5 k.p.).
Tymczasem, jak wynika z sygnałów docierających do naszej organizacji – pracodawcy przekształcający się w CUS, niejednokrotnie stosują ww. praktykę, zmuszając np. pracowników socjalnych do przyjęcia niekorzystnej dla siebie zmiany polegającej na objęciu nowoutworzonych stanowisk w tych centrach np.: koordynatora indywidualnych planów usług społecznych (KIPUS) lub organizatora społeczności lokalnej (OSL).
Powyższe działania nie tylko naruszają powołane przepisy, które miały być dla pracowników gwarancją ciągłości ich zatrudnienia na tożsamych warunkach, jak przed przejściem na nowego pracodawcę, ale także czynią zasadnym pytanie o celowość m.in. wydatkowania środków publicznych związanych z przekształcaniem OPS-y w CUS-y. Skoro bowiem znaczne środki unijne inwestowane miałby być w powstanie nowych struktur i w zapewnienie nowych usług – to na jakie cele są one faktycznie przeznaczane, jeśli nie na pozyskanie zupełnie nowych specjalistów dla realizacji tychże usług?
Okazuje się bowiem i fakt ten potwierdzony został w raporcie sporządzonym przez Federację, że w przypadku przekształcenia OPS w CUS, dochodzi niejednokrotnie do fasadowego przenoszenia dotychczasowych pracowników pomocy społecznej na nowotworzone stanowiska (KIPUS, OSL) i tylko po to by spełnić wymogi formalne do uruchomienia Centrum. Zdaniem naszej organizacji – takie działania wprost zagrażają realizacji podstawowych zadań pomocy społecznej, bowiem i tak pomoc społeczna zmaga się z brakami kadrowymi w zakresie zatrudnienia np. pracowników socjalnych, asystentów rodziny etc. Nadto, takie działania pracodawców są kolejnym powodem, dla którego część z pracowników nie mogących liczyć na stabilność zatrudnienia, zupełnie rezygnuje z dalszej pracy w systemie pomocy społecznej.
W związku z powyższym, wnosimy też o udzielenie następujących informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej:
1) Czy MRPiPS dysponuje danymi o liczbie pracowników przekształcanych ośrodków pomocy społecznej, którzy po przejściu na nowego pracodawcę (CUS) zmienili stanowisko pracy na nowoutworzone zgodnie z wymaganiami zawartymi w u.c.u.s. np. KIPUS-a, OSL? Jeśli tak to wnosimy o udostępnienie powyższych danych.
2) Czy MRPiPS dysponuje danymi o liczbie nowych pracowników, dotychczas nie zatrudnionych przez przekształcany ośrodek pomocy społecznej, którzy zostali zatrudnieni w CUS i na jakich stanowiskach? Jeśli tak to wnosimy o udostępnienie powyższych danych.
3) Czy MRPiPS dysponuje danymi o sposobie wykorzystania środków unijnych (projektowych) przeznaczonych na utworzenie CUS-ów tj. w przedmiocie podziału tych środków na wydatki osobowe i rzeczowe? Jeśli tak to wnosimy o udostępnienie powyższych danych.
4)Czy do MRPiPS wpływały sygnały w jakiekolwiek formie o zarzutach dotyczących naruszaniu prawa pracowników ośrodków pomocy społecznej przekształcanych w centra usług społecznych? Jeśli tak – to czego one dotyczyły i jakie działania podjął resort?
